Nowy obowiązek pracodawców od 24 grudnia 2024 roku
Od 24 grudnia 2025 roku pracodawcy będą mieli obowiązek wskazywania w ogłoszeniach o pracę wysokości wynagrodzeń, co wynika z nowelizacji Kodeksu Pracy, wprowadzającej do Kodeksu Pracy art. 183ca. Zgodnie z przepisem art. 183ca § 1 Kodeksu Pracy „osoba ubiegająca się o zatrudnienie na danym stanowisku otrzymuje od pracodawcy informację o:
1) wynagrodzeniu, o którym mowa w art. 183c § 2, jego początkowej wysokości lub jego przedziale – opartym na obiektywnych, neutralnych kryteriach, w szczególności pod względem płci, oraz
2) odpowiednich postanowieniach układu zbiorowego pracy lub regulaminu wynagradzania – w przypadku gdy pracodawca jest objęty układem zbiorowym pracy lub obowiązuje u niego regulamin wynagradzania”.
Wynagrodzenie to musi obejmować wszystkie składniki wynagrodzenia, bez względu na ich nazwę i charakter, a także inne świadczenia związane z pracą, przyznawane pracownikom w formie pieniężnej lub w innej formie niż pieniężna. Powyższe oznacza, że jeśli Pracodawca przewiduje jakiekolwiek inne świadczenia dla pracowników (np. posiłki, czy ubezpieczenie zdrowotne), również powinien przekazać kandydatowi informacje na ich temat. Kandydat musi mieć bowiem możliwość globalnej oceny, jak dana praca wpłynie na jego sytuację finansową.
Z wyżej cytowanego przepisu art. 183ca § 1 Kodeksu Pracy wynika, że kandydat musi otrzymać informację:
- wynagrodzeniu,
- o początkowej wysokości wynagrodzenia (o wynagrodzeniu w początkowym okresie zatrudnienia)
lub
- o przedziale tego wynagrodzenia (o widełkach tego wynagrodzenia).
Należy zwrócić przy tym uwagę, że jeżeli Pracodawca dysponuje dokumentami określającymi wynagrodzenie lub jego składniki (np. regulaminem wynagradzania), również powinien udostępnić kandydatowi przed nawiązaniem stosunku pracy wszelkie informacje nimi objęte.
Wątpliwości może budzić, jak powinna być wskazywana początkowa wysokość wynagrodzenia lub jego przedział. W wielu przypadkach bowiem trudno jest określić konkretnie wysokość wynagrodzenia, w szczególności, gdy składają się na nie składniki dodatkowe, np. premie. Wówczas pracodawca może nie mieć możliwości wskazania konkretnego wynagrodzenia w ogłoszeniu, a właśnie – jego przedziału lub początkowej wysokości.
Początkowa wysokość wynagrodzenia
Istnieje kilka możliwości wskazania początkowej wysokości wynagrodzenia. Pracodawca może wskazać je następująco:
- Początkowe wynagrodzenie między X zł a Y zł (taki sposób będzie dopuszczalny o ile na danym stanowisku rzeczywiście jest możliwe uzyskanie początkowego wynagrodzenia w danym przedziale),
- Początkowe wynagrodzenie X zł + premia do Y % tego wynagrodzenia (taki sposób będzie dopuszczalny o ile kwota X zł może wzrosnąć w dalszym okresie zatrudnienia; w przeciwnym razie zapis o „początkowym” wynagrodzeniu może wprowadzać kandydata w błąd),
- Początkowe wynagrodzenia między X zł a Y zł + premia do Z % tego wynagrodzenia (taki sposób będzie dopuszczalny o ile na danym stanowisku rzeczywiście jest możliwe uzyskanie początkowego wynagrodzenia w danym przedziale, a dodatkowo – Pracodawca przewiduje premie).
Istotne jest to, aby Pracodawca nie podawał w ogłoszeniu informacji mogących wprowadzić w błąd. Przykładowo, jeśli w ogłoszeniu widnieje zapis o początkowym wynagrodzeniu między X zł a Y zł, a w rzeczywistości Pracodawca w ogóle nie przewiduje zatrudnienia kogoś za wynagrodzeniem Y zł, może to wprowadzać Kandydata w błąd.
Powyższe ma oczywiście zastosowanie nie tylko do początkowej wysokości wynagrodzenia, lecz także – do wskazywania wynagrodzenia w ogóle.
Przedział wynagrodzenia
Pracodawca może wskazać przedział wynagrodzenia następująco:
- Wynagrodzenia między X zł a Y zł (taki sposób będzie najbezpieczniejszy w przypadku stanowisk, co do których nie przewiduje się premii, a sztywne wysokości wynagrodzenia; co prawda brak jest przeszkód, aby wskazać kwotę X zł jako wynagrodzenie bez premii, zaś kwoty Y zł jako wynagrodzenia maksymalnie możliwego do uzyskania uwzględniając maksymalną możliwą wysokość premii na tym stanowisku, jednak kandydat powinien zostać o tym poinformowany, tak, aby nie zostać wprowadzonym w błąd, jakoby kwota Y zł stanowiła wynagrodzenie sztywne)
- Wynagrodzenie między X zł a Y zł + premia do Z % tego wynagrodzenia (taki sposób będzie dopuszczalny, o ile wskazany przedział nie jest fikcyjny – szerzej: w pkt 2 powyżej).
Moment przekazania informacji kandydatowi
Zgodnie z przepisem art. 183ca § 2 k.p. powyższe informacje pracodawca przekazuje kandydatowi z wyprzedzeniem umożliwiającym zapoznanie się z tymi informacjami i zapewniając kandydatowi świadome i przejrzyste negocjacje:
„1) w ogłoszeniu o naborze na stanowisko;
2) przed rozmową kwalifikacyjną – jeżeli pracodawca nie ogłosił naboru na stanowisko albo nie przekazał tych informacji w ogłoszeniu, o którym mowa w pkt 1;
3) przed nawiązaniem stosunku pracy – jeżeli pracodawca nie ogłosił naboru na stanowisko albo nie przekazał tych informacji w ogłoszeniu, o którym mowa w pkt 1, albo przed rozmową kwalifikacyjną”.
Zwolennicy rozszerzającego sposobu wykładni przepisów w zakresie obowiązków Pracodawcy podkreślają, że zasadą powinno być przekazywanie informacji o wynagrodzeniu już w ogłoszeniu, jednak nie wynika to z powyższego przepisu. Powyższy przepis umożliwia przekazanie kandydatowi stosownych informacji także przed rozmową kwalifikacyjną lub przed nawiązaniem stosunku pracy. Kandydat zatem musi otrzymać stosowne informacje najpóźniej przed nawiązaniem stosunku pracy. Pewni autorzy podkreślają przy tym, że istotne jest to, aby informacje o wynagrodzeniu zostały przekazane w takim momencie, który umożliwi Kandydatowi podjęcie swobodnych i przemyślanych negocjacji w zakresie wynagrodzenia (patrz: Legalis, B. Lenart, 7.07.2025 r.).
Warto nadmienić, że przepisy nie określają formy przekazania kandydatowi informacji, tak więc Pracodawca może dokonać powyższego w dowolnej formie. Należy mieć jednak na uwadze, że w przypadku wybrania formy ustnej, Kandydaci mogą formułować zarzuty w zakresie niepoinformowania lub nienależytego poinformowania o powyższym.
Gabriela Gołębiowska
asystentka radcy prawnego